Haber Detayı
26 Haziran 2019 - Çarşamba 00:00 Bu haber 22762 kez okundu
 
!!! YARGITAY KARARLARI.. İŞÇİLERE UYGULANAN TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİNDE HATA VAR MI?
Yargıtay K. Haberi
!!! YARGITAY KARARLARI.. İŞÇİLERE UYGULANAN TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİNDE HATA VAR MI?

Reklamsız ve Kurumsal Mevzuat Bildirim Platformuna hoşgeldiniz. 

 

21 HAZİRAN 2019 TARİHİNDE REVİZE EDİLMİŞTİR. İLAVE BİR YARGITAY KARARI EKLENMİŞTİR. (Yargıtay.9.HD.25.06.2018 T., E.2018/5764, K.2018/13663). 

!!! DİKKAT. 696 KHK’LI İŞÇİLERE UYGULANAN TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİNDE HATA VAR MI?

GİRİŞ…

Bildiğimiz gibi 1 Nisan 2018 tarihinde Kamuda altişveren altında çalışan işçilerden belirtilen şartları taşıyanlar, 375 Sayılı KHK’nın Geçici 23 ve 24. Maddelerine göre kendileri için açılmış kadrolarda çalışmaya başladılar. 

Geçiş yapan işçilere, geçişten önce uygulanan bir toplu iş sözleşmesi var ise, devam eden toplu iş sözleşmesinin uygulanmasına sözleşme süresi boyunca devam edildi. 

Ancak Geçişten önce devam eden bir toplu iş sözleşmesi olmayan kurumlar ve/veya imzalanmış olan toplu iş sözleşmesinin yürürlük tarihi sona eren kurumlarda 375 Sayılı KHK Geçici 23.  ve 24. Madde kapsamında yayınlana toplu iş sözleşmesi uygulamaya başlandı.

Kamu Kurumlarında ve Mahalli idarelerde uygulanan sözkonusu toplu iş sözleşmesinin tüm maddeleri aynı olup sadece sözleşme bitim süresi farklıdır. Bu yazımıda İlgili toplu iş sözleşmesindeki Hafta Ve Genel Tatillerde Çalışma ve Ücretini inceleyeceğiz. Bu İncelememizde 4 farklı konuda Yargıtay Kararlarını da Paylaşacağız.  

 

 

696 KHK Kapsamında çalışan işçilere Uygulanan Hafta Tatili Ücreti?

 
 

KHK’lı İşçilere uygulanan Toplu İş Sözleşmesinin “Hafta Tatili Çalışma Ücreti” ile ilgili tam metni aşağıdadır.

“375 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMENİN GEÇİCİ 23. MADDESİ UYARINCA İDARELERCE SÜREKLİ İŞÇİ KADROLARINA GEÇİRİLEN İŞÇİLERİN ÜCRET İLE DİĞER MALİ VE SOSYAL HAKLARININ BELİRLENMESİNDE ESAS ALINACAK TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ HÜKÜMLERİ”

Ø Hafta Ve Genel Tatillerde Çalışma ve Ücreti:

A- Normal çalışma yapılan yerlerde hafta tatili pazar günüdür. Vardiyalı çalışma yapılan yerlerde hafta tatili çalışmaya başlandığı 6. günü takip eden 7. gündür. Hafta tatillerinde çalıştırılan işçilere takip eden hafta içinde bir gün izin verilir. Çalışılan bu hafta tatili günü için toplam iki yevmiye ödenir. B- Kanunda belirtilen ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapılacak çalışmalar, önceden işçiye duyurulur. Ulusal bayram, genel tatil günlerinde çalıştırılan işçilere çalıştıkları her bir gün için toplam 3 (üç) yevmiye ödenir. C- (A) ve (B) bentlerindeki ödemeler için haftalık çalışma süresi şartı aranmaz.

 
 

 

Hafta Tatili Hangi Gündür?

 
 

İş kanunu Madde 46’da Hafta Tatilinin tanımı yapılmıştır.

İş Kanunu Madde 46. Madde 46 – Bu Kanun kapsamına giren işyerlerinde, işçilere tatil gününden önce 63 üncü maddeye göre belirlenen  günlerinde çalışmış olmaları koşulu ile yedi günlük bir zaman dilimi içinde kesintisiz en az yirmidört saat dinlenme (hafta tatili) verilir. İşçi Hafta Tatili Günü ücretli izinli sayılır ve işçi bir iş karşılığı olmaksızın 1 günlük Ücretini alır.

 
 

Görüleceği üzere İş Kanununda Hafta tatili için belli bir gün ifade edilmemiştir. İş Kanunu Madde 63’de ise haftalık çalışma saatinin en fazla 45 saat olacağı ve bu sürenin haftanın çalışılan günlerine eşit olarak dağıtılacağı söylenmiştir.

 
 

 

Hafta Tatili İzni İşçiye Kesintisiz ve en az 24 saat kullandırılır.

 

Hafta Tatili İzninin 24 saatin altında verilmesi durumunda İşçi Hafta Tatili İznini kullanmamış sayılır. Başka bir ifade ile işçinin Hafta Tatili izni bölünerek kullandırılmaz.

 
 

İşçi Hafta Tatili Gününde Çalışmak Zorunda mıdır?

 
 

Diğer taraftan en çok karşılaşılan anlaşmazlıklardan bir tanesi de işçinin Hafta Tatili gününde çalışma istememesidir. İşçi rızası olmadan Hafta Tatili gününde çalıştırılamaz. Diğer bir ifade ile işçi sözleşmesinde belirtilen haftalık çalışma saatini tamamlamış ise işveren en az 24 saat ücretli Hafta Tatili İzni vermek durumundadır. İşçi Hafta Tatili Günlerinde kendi isteği dışında çalıştırılamaz.

 
 

 

Hafta Tatili Çalışma Yapan İşçinin Ücreti nasıl hesaplanır?

 

Hafta tatili ücreti ile ilgili hesaplamanın nasıl yapılası gerektiği ile ilgili soru işareti olmamakla birlikte birçok yerde bu konu halen kafaları karıştırmaktadır. Zira KİK Ekap İşçilik modülünde de Hafta Tatili Çalışma Ücreti gösterilmemektedir.

Bildiğimiz gibi haftalık 45 saati aşan çalışmalar fazla mesaidir. Ancak Ekap işçilik Modülümde fazla mesai saatlik ücreti yazmamaktadır. Ekap işçilik modülünde 2019 Yılı Asgari Ücret baz alınarak hesaplanan fazla mesai saat ücreti 17,06 TL’dir. Hafta tatili çalışması, işçi haftalık 45 saati tamamlandığı için Fazla Mesai olarak hesaplanır. Ekap işçilik modülündeki fazla mesai saat ücreti 17,06 x7.5=125,95 TL İşçinin Hafta tatili Ücretidir. Diğer bir ifade ile “Ekap İşçilik modülünde Hafta Tatili Ücreti belirtilmemiş” ifadesi doğru değildir.

Hafta tatilinde çalışan işçinin ücretinin nasıl hesaplanacağı ile ilgili Yargıtay Kararı da mevcuttur. (Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2016/12503 E. 2017/5636 K. 03.04.2017 T.) Yargıtay, böyle durumlarda, hafta tatilinde yapılan çalışmanın fazla çalışma sayılacağı, buna göre ücretin 50 zamlı ödenmesi gerektiği görüşünü benimsemiştir. Yukarıdaki Yargıtay kararına göre işçi hafta tatilinde çalışılmışsa, çalışma karşılığı olmaksızın ödenmesi gereken bir yevmiye yanında, ayrıca çalışma karşılığı olarak da + 1.5 yevmiye olarak ödenmesi kesindir.

İş Kanunu ve Yargıtay Kararlarına göre BİR İŞÇİNİN HAFTA TATİLİ ÇALIŞMASI DURUMUNDA ALACAĞI TOPLAM ÜCRET 2.5 Yevmiyedir.

 
 

 

Hafta Tatilinde Çalışma ispatı kime aittir?

 

Yargıtay kararlarından da anlaşılacağı üzere Hafta Tatilinde yapılan çalışmaların ispat yükümlülüğü işçiye aittir. (Yarg.9.HD.14.04.1997, 1674/7413)

 
 

 

Hafta Tatili Ücretinin ödendiğinin İspatı kime aittir?

 

Yine Yargıtay Kararlarından da görüleceği üzere (Yarg.9.HD.18.12.1996, 14576/22643). hafta tatili çalışma karşılığında ücret ödendiğinin ispatlanması tamamen işverene aittir.

 

 
 

 

Hafta Tatili Çalışan KHK’lı işçiye uygulanan 2 yevmiye +1 Gün izin Doğru mudur?

 

Yargıtay Kararından ve iş kanunundan anlaşılacağı üzere işçiye Hafta Tatil Çalışma Karşılığında verilecek ücret bellidir. Bu ücret işçi adına kazanılmış haktır. 375 sayılı KHK Geçici 23 ve 24. Maddeye göre uygulanan toplu iş sözleşmesinde Hafta Tatili çalışan işçiye Toplamda 2 gün yevmiye + 1 gün izin verilmesinin iş kanununa ve Yargıtay Kararlarına uygun olmadığı görülmektedir.

 

AYRICA Başka Bir Yargıtay Karadında da bu konu tamamen çözüme kavuşmuştur.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin kararına göre de “İş Kanunu’nda fiili izin müessesesi yalnızca fazla çalışma için öngörülmüş olup çalışılan hafta ve genel tatil karşılığı izinle telafi edilemez"  (Yargıtay.9.HD.25.06.2018 T., E.2018/5764, K.2018/13666). 

 
 

 

SONUÇ VE ÖNERİLER

Sonuç itibari ile “Toplu iş sözleşmesinin uygulanmadığı hallerde” dahi Hafta Tatili Çalışması Fazla Mesai olup toplamda 2.5 Yevmiye ödenmektedir.  İşçinin Hafta Tatili gününde kullanamadığı bir günlük izinin sonraki hafta kullandırılması işçinin haketmiş olduğu Toplamda 2.5 günlük ücretin verilmesine engel olamaz.Nitekim Yargıtay Kararı da Hafta Tatili Ücretinin İzinle telafi edilemeyeceği noktasında önemli bir karar vermiştir. (Yargıtay.9.HD.25.06.2018 T., E.2018/5764, K.2018/13666). 

İş Kanunu ve Yargıtay Kararlarını da göz önüne alarak bakacak olursak “Toplu iş sözleşmesi ile bir işçinin Hafta Tatili Ücretinin Toplamda 2.5 Yevmiyeden, Toplamda 2 Yevmiyeye indirilmesinin doğru olmadığını görebiliriz.”

EĞER, Toplu iş sözleşmelerinde İşçiye “Hafta Tatili İznini kullanamadığı için bir sonraki hafta izin verilmesi istenecekse” işçiye Toplamda “2.5 yevmiye +1 gün gün izin” verilmesinin doğru olacağı aşikardır. İşçi Sendikalarının bu konunun üzerinde durmasını önemle tavsiye ederiz..

 

 

 
 
 

okuma tavsiyesi   İŞÇİLERİN MESLEK KODLARI HANGİ DURUMLARDA DEĞİŞTİRİLEBİLİR?

okuma tavsiyesi  Sürekli işçilerde Kadro Değişikliği hakkında DPB'nin verdiği görüş. 

 
 

 

Rıza KARAMAN 

0 532 06 006 41

https://twitter.com/isci_Mevzuati

Araştırmacı-Yazar (Araştırmadan Yazmaz) 

Kamu İhale Mevzuatı Uzmanı (16 Yıl)  (3000 Eğitim ve Seminer)

www.kamuiscisi.net Mevzuat Grubunun Katkılarıyla

 
Kaynak: (Kİ) - www.kamuiscisi.net Editör: Admin
Etiketler: !!!, YARGITAY, KARARLARI.., İŞÇİLERE, UYGULANAN, TOPLU, İŞ, SÖZLEŞMESİNDE, HATA, VAR, MI?,
Yorumlar
Haber Yazılımı